Nieuwe kerndoelen
Wat verandert er in 2026 en 2027 voor het primair en voortgezet onderwijs?
De kerndoelen voor het primair onderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs worden vernieuwd. De eerste nieuwe kerndoelen zijn inmiddels van kracht: sinds augustus 2026 gelden de nieuwe kerndoelen voor Nederlands en rekenen en wiskunde. De andere leergebieden volgen daarna.
Wat betekent dat voor scholen? Welke kerndoelen zijn er precies en wanneer moet je ermee werken? Op deze pagina zetten we de belangrijkste veranderingen en data voor je op een rij.
SLO beschrijft de officiële kerndoelen. Medilex Onderwijs maakt inzichtelijk wat ze betekenen voor de praktijk.
Wat zijn kerndoelen?
Kerndoelen beschrijven wat leerlingen tijdens hun schooltijd moeten leren. Ze geven richting aan de kennis, vaardigheden en ervaringen die in het onderwijs aan bod moeten komen.
Voor basisscholen gelden de kerndoelen voor het onderwijsaanbod gedurende de hele basisschoolperiode. In het voortgezet onderwijs gelden ze voor de onderbouw. Voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs zijn er examenprogramma's.
Kerndoelen bepalen wát leerlingen moeten leren, maar niet precies hóé een school dat moet aanbieden. Scholen houden dus ruimte om zelf keuzes te maken in bijvoorbeeld lesmethodes, materialen en didactiek.
Waarom komen er nieuwe kerndoelen?
Veel van de oude kerndoelen stammen uit 2006. Sindsdien is er nogal wat veranderd. Digitalisering en sociale media spelen een veel grotere rol in het dagelijks leven en onderwerpen als digitale geletterdheid en burgerschap hebben een prominentere plaats gekregen. Tegelijkertijd is er veel aandacht voor het versterken van basisvaardigheden zoals taal en rekenen.
De nieuwe kerndoelen zijn daarom concreter geformuleerd. Ze maken duidelijker wat leerlingen moeten kennen, kunnen en ervaren. Ook is er meer aandacht voor de samenhang tussen leergebieden.
Welke nieuwe kerndoelen zijn er?
De nieuwe kerndoelen zijn verdeeld over negen leergebieden:
- Nederlands
- Rekenen en wiskunde
- Burgerschap
- Digitale geletterdheid
- Mens en maatschappij
- Mens en natuur
- Moderne vreemde talen
- Kunst en cultuur
- Bewegen en sport
In totaal zijn er 40 nieuwe kerndoelen voor het primair onderwijs en 45 voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs.
Wanneer gaan de nieuwe kerndoelen in?
De nieuwe kerndoelen worden niet allemaal tegelijk ingevoerd. Scholen krijgen de tijd om hun onderwijs stapsgewijs aan te passen.
| Moment | Wat gebeurt er? |
|---|---|
| Augustus 2026 | De nieuwe kerndoelen voor Nederlands en rekenen en wiskunde zijn in werking getreden. |
| 2027 | De invoering van de nieuwe kerndoelen voor de overige leergebieden volgt gefaseerd. |
| Tot augustus 2031 | Er geldt een overgangsperiode. Scholen kunnen in deze periode per leergebied overstappen op de nieuwe kerndoelen. |
| Vanaf augustus 2031 | Alle scholen moeten hun onderwijsaanbod op de nieuwe kerndoelen hebben afgestemd. |
Bekijk wanneer de nieuwe kerndoelen worden ingevoerd
Nederlands en rekenen en wiskunde zijn als eerste aan de beurt
Voor Nederlands en rekenen en wiskunde is de vernieuwing inmiddels geen toekomstmuziek meer. De nieuwe kerndoelen zijn sinds augustus 2026 van kracht.
Nieuwe kerndoelen Nederlands
Bij Nederlands gaat het onder andere om lezen, schrijven, mondelinge taalvaardigheid, taal en literatuur. Ook krijgt taal in andere leergebieden aandacht. Taalontwikkeling vindt immers niet alleen plaats tijdens de taalles.
Bekijk de nieuwe kerndoelen Nederlands
Nieuwe kerndoelen rekenen en wiskunde
De kerndoelen voor rekenen en wiskunde beschrijven de kennis en vaardigheden die leerlingen op dit gebied moeten ontwikkelen. Daarbij is nadrukkelijk gekeken naar een doorgaande lijn van het primair onderwijs naar de onderbouw van het voortgezet onderwijs.
Bekijk de nieuwe kerndoelen rekenen en wiskunde
Daarna volgen de andere leergebieden
Ook voor zeven andere leergebieden zijn nieuwe kerndoelen ontwikkeld.
Burgerschap
De kerndoelen voor burgerschap maken concreter wat leerlingen moeten leren over democratie, samenleving, diversiteit en maatschappelijke betrokkenheid.
Bekijk de nieuwe kerndoelen burgerschap
Digitale geletterdheid
Digitale geletterdheid krijgt een duidelijke plaats in het landelijke curriculum. Leerlingen leren omgaan met digitale technologie en informatie en staan stil bij bijvoorbeeld media, digitale veiligheid en de invloed van technologie op mens en samenleving.
Bekijk de nieuwe kerndoelen digitale geletterdheid
Mens en maatschappij
Binnen mens en maatschappij leren leerlingen de samenleving en hun leefomgeving beter begrijpen. Onderwerpen uit onder andere geschiedenis, aardrijkskunde, economie en maatschappij komen hierin samen.
Bekijk de kerndoelen mens en maatschappij
Mens en natuur
Mens en natuur draait om het onderzoeken en begrijpen van de natuurlijke en technologische wereld. Natuur, wetenschap en technologie hebben hierin een belangrijke plaats.
Bekijk de kerndoelen mens en natuur
Moderne vreemde talen
De nieuwe kerndoelen voor moderne vreemde talen richten zich op het leren communiceren in andere talen en het omgaan met verschillende talen en culturen.
Bekijk de kerndoelen moderne vreemde talen
Kunst en cultuur
Binnen kunst en cultuur leren leerlingen kunst en cultuur maken, ervaren, onderzoeken en betekenis geven.
Bekijk de kerndoelen kunst en cultuur
Bewegen en sport
De kerndoelen voor bewegen en sport richten zich op het ontwikkelen van bewegingsvaardigheid en het leren deelnemen aan verschillende bewegingssituaties.
Bekijk de kerndoelen bewegen en sport
Wat verandert er ten opzichte van de oude kerndoelen?
De vernieuwing gaat verder dan het herschrijven van bestaande teksten. De nieuwe kerndoelen zijn concreter en geven meer richting aan wat van het onderwijs wordt verwacht. Ook is er meer aandacht voor samenhang tussen leergebieden.
Daarnaast krijgen onderwerpen die in 2006 nog nauwelijks een rol speelden nu expliciet een plek. Digitale geletterdheid is daarvan het duidelijkste voorbeeld.
Dat betekent niet dat scholen precies voorgeschreven krijgen hoe ze les moeten geven. Die vrijheid blijft bestaan. De kerndoelen geven aan wat leerlingen moeten leren; de school bepaalt hoe zij dat onderwijs vormgeeft.
Bekijk de verschillen tussen de oude en nieuwe kerndoelen
Wat betekenen de nieuwe kerndoelen voor jouw school?
Je hoeft als school niet van de ene op de andere dag je hele onderwijsprogramma om te gooien. De overgangsperiode is juist bedoeld om stap voor stap te bekijken wat de nieuwe kerndoelen betekenen voor het bestaande curriculum.
Een goede eerste vraag is daarom niet: wat moeten we allemaal veranderen? Begin met: wat doen we al?
Kijk vervolgens samen naar vragen als:
- Welke nieuwe kerndoelen komen al voldoende terug in ons onderwijs?
- Waar zitten verschillen met ons huidige curriculum?
- Moeten we leerlijnen, methodes of materialen aanpassen?
- Waar kunnen leergebieden beter met elkaar worden verbonden?
- Welke kennis en vaardigheden heeft ons team hiervoor nodig?
- Welke veranderingen vragen om afspraken op schoolniveau?
Zo wordt de invoering geen los project dat in 2031 ineens af moet zijn, maar een geleidelijke ontwikkeling van het onderwijs.
Lees hoe je als school aan de slag kunt met de nieuwe kerndoelen
Wat betekent dit voor leraren en docenten?
Voor leraren en docenten bieden de nieuwe kerndoelen vooral richting. Het is verstandig om te bekijken hoe je huidige lessen en leerlijnen aansluiten bij de nieuwe doelen.
Waarschijnlijk hoef je lang niet alles te veranderen. Een deel van de nieuwe doelen zal al herkenbaar zijn in je huidige onderwijs. Op andere onderdelen kan meer aandacht, verdieping of een andere aanpak nodig zijn.
Juist daarom is het belangrijk om de kerndoelen niet alleen individueel te bekijken. Bespreek ze ook binnen je bouw, vaksectie of team. Zo ontstaat een doorgaande lijn en voorkom je onnodige overlap of juist hiaten.
Wat betekent dit voor schoolleiders?
Voor schoolleiders ligt er vooral een vraagstuk rond curriculumontwikkeling. Waar staat de school nu? Wat sluit al goed aan en op welke onderdelen is ontwikkeling nodig?
Daarbij gaat het niet alleen om methodes en leerlijnen. Nieuwe of aangescherpte doelen kunnen ook iets vragen van de kennis en vaardigheden van het team. Professionalisering op het gebied van bijvoorbeeld taal, rekenen, burgerschap of digitale geletterdheid kan daarom onderdeel zijn van de invoering.
Hoe kijkt de Onderwijsinspectie naar de nieuwe kerndoelen?
Tot augustus 2031 geldt een overgangsperiode. Scholen kunnen in die periode stapsgewijs overstappen op de nieuwe kerndoelen.
Bij een inspectiebezoek kan een school aangeven voor welke leergebieden en leerjaren al met de nieuwe kerndoelen wordt gewerkt. Tijdens de overgangsperiode heeft het toezicht vooral een stimulerend karakter. Vanaf augustus 2031 wordt handhavend toegezien op de nieuwe kerndoelen.
Er is dus tijd, maar het is wel verstandig om nu al te beginnen met het vergelijken van de nieuwe doelen met het huidige onderwijs.
Veelgestelde vragen over de nieuwe kerndoelen
Wanneer gaan de nieuwe kerndoelen in?
De nieuwe kerndoelen Nederlands en rekenen en wiskunde zijn sinds augustus 2026 in werking. De overige leergebieden volgen gefaseerd. Tot augustus 2031 geldt een overgangsperiode.
Hoeveel nieuwe kerndoelen zijn er?
Er zijn 40 nieuwe kerndoelen voor het primair onderwijs en 45 voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs.
Moet onze school nu direct met alle nieuwe kerndoelen werken?
Nee. Scholen krijgen tot augustus 2031 de tijd om stapsgewijs over te stappen. Nederlands en rekenen en wiskunde zijn sinds augustus 2026 wel al in werking getreden.
Zijn kerndoelen verplicht?
Ja. Kerndoelen zijn wettelijk vastgelegde onderwijsdoelen. Scholen hebben wel vrijheid in de manier waarop zij hun onderwijs inrichten om aan die doelen te werken.
Gelden de kerndoelen ook voor de bovenbouw van het voortgezet onderwijs?
Nee. In het voortgezet onderwijs gelden de kerndoelen voor de onderbouw. Voor de bovenbouw gelden examenprogramma's.
Wat is het verschil tussen kerndoelen en referentieniveaus?
Kerndoelen beschrijven welke kennis, vaardigheden en ervaringen in het onderwijs aan bod moeten komen. Referentieniveaus geven voor taal en rekenen aan welk niveau leerlingen op bepaalde momenten in hun schoolloopbaan moeten beheersen.
Aan de slag met de nieuwe kerndoelen
De komende jaren krijgen scholen de ruimte om de nieuwe kerndoelen stap voor stap in hun onderwijs te verwerken. Dat maakt dit een goed moment om als team te onderzoeken waar je staat, wat al goed aansluit en waar ontwikkeling nodig is.
Op Medilex Onderwijs volgen we de invoering van de nieuwe kerndoelen. In dit dossier vind je steeds meer uitleg per leergebied en praktische informatie over wat de veranderingen betekenen voor jouw onderwijs.
SLO beschrijft de officiële kerndoelen. Medilex Onderwijs maakt inzichtelijk wat ze betekenen voor de praktijk.
Voor de officiële formuleringen van de kerndoelen en de bijbehorende documenten kun je terecht bij SLO.